#155 Sonja Hopmans – Reflectie: je lichaam als kompas

Waarom is Supervisie en intervisie belangrijk in de jeugdzorg?

In deze podcastaflevering staat het belang van reflectie via supervisie en intervisie voor jeugdprofessionals centraal. Sonja Hopmans, supervisor en teamcoach, deelt haar visie op werken met gevoel, het belang van zelfkennis en hoe je als professional stevig én menselijk in je vak kunt staan.

Als je met mensen werkt, moet je zelf mens zijn en mens blijven. Durf te zijn wie je bent om te worden wie je kunt zijn.

Reflectie in de jeugdzorg gaat verder dan alleen nadenken over je werk. Sonja vertelt dat je het lichaam kunt gebruiken als kompas: waar voel je spanning, waar word je geraakt, en wat zegt dat over jou als professional? Ze ziet vaak non-verbale signalen in de communicatie die ze benoemt.

Supervisie en intervisie zijn volgens Sonja geen luxe, maar een essentiële basis voor iedereen die werkt met kinderen, jongeren en gezinnen.

Thema’s uit de podcast

Echtheid en verbinding
Authenticiteit en waarachtigheid brengen energie, openheid en verbinding in het werk.

In het echte, waarachtige contact zit stroming, energie en blijheid. Als mensen echt zichzelf zijn, dan zijn ze gewoon oké en hebben ze kwaliteit.

Supervisie als doorlopend proces
Supervisie is geen afvinklijstje, maar een structureel onderdeel van professionele groei.

Supervisie is geen strippenkaart van vijf keer en dan ben je klaar. Het is een doorlopend proces waarin groei en verbinding centraal staan.

Omgaan met emotionele belasting
Werken met mensen betekent dat je soms ‘vervuilt’ – je neemt emoties en verhalen mee naar huis. Regelmatig reflecteren helpt je om weer fris en scherp te blijven.

Je vervuilt altijd een beetje als je met mensen werkt. Het is belangrijk om dat regelmatig schoon te maken, zodat je weer fris de deur uit kunt.

Werk en privé zijn verweven
Het idee dat je werk niet mee naar huis mag nemen, is volgens Sonja een mythe.

Het idee dat je werk niet mee naar huis mag nemen is een mythe. Juist door te erkennen wat je raakt, blijf je gezond en betrokken.

Zelfreflectie als basis voor gelijkwaardigheid
Zelfkennis voorkomt dat je onbewust boven de ander gaat staan en helpt je om gelijkwaardig te blijven in het contact.

Het gevaar is dat als je niet reflecteert, je jezelf direct boven de ander plaatst. Maar wie zichzelf kent, kan zich beter verhouden tot de ander.

Verbinding herstellen
Alles draait om het herstellen van verbindingen.

Alles in dit werk draait om het herstellen van verbindingen – met jezelf, met de ander, en binnen het team.

Geraakt worden hoort erbij
Je laten raken maakt je menselijk én een betere professional.

Als je niet geraakt wordt, is er iets heel erg mis. We vinden altijd iets, want geraakt kunnen worden is wat ons mens maakt.

Praktische tips uit de podcast

Maak supervisie en intervisie een vast onderdeel van je werk als jeugdprofessional.

Reflecteer regelmatig op je eigen handelen, gevoelens en patronen.

Werk samen aan een open en veilige teamcultuur.

Gebruik je lichaam als signaalgever om te herkennen wat er speelt.

Herstel de verbinding – met jezelf en met anderen – steeds opnieuw.

Wat is het verschil tussen intervisie en supervisie?

Intervisie is een intercollegiaal overleg. Hierbij brengen professionals situaties in en onderzoeken deze samen, vaak op persoonlijk niveau. Het draait om leren van en met elkaar, door samen te reflecteren op situaties uit de praktijk.

Supervisie is een individueel leertraject, begeleid door een supervisor. Hierin onderzoek je als professional jouw eigen patronen, uitdagingen en ‘blauwe plekken’, zodat je sterker en bewuster in je werk staat. Supervisie gaat dieper in op persoonlijke ontwikkeling en professionele groei.

Soms worden intervisie en supervisie gecombineerd, bijvoorbeeld als een supervisor een intervisiegroep begeleidt. Zo werk je aan je eigen traject, maar leer je ook van de dynamiek en de verbindingen in de groep.