#165 Marieke Jansen; Complexe scheidingen: nuance, verbinding en maatwerk in de praktijk

Complexe scheidingen zijn een terugkerend thema voor iedereen die werkt met kinderen, ouders en gezinnen. Marieke van Het Stiefmoederparadijs interviewt Margreet over haar visie en ervaring met dit thema.

De term complexe scheiding wordt snel gebruikt, maar achter elke situatie schuilt een uniek verhaal. Soms zijn er heftige conflicten, soms juist onderliggende thema’s die niet direct zichtbaar zijn. Het gebruik van het woord ‘complex’ kan zwaar voelen, voor ouders én kinderen. Tegelijkertijd vraagt elke situatie om een eigen benadering, afgestemd op wat er werkelijk speelt. Oprecht luisteren, doorvragen en echt willen begrijpen vormen de basis voor passende begeleiding.

Een belangrijk aandachtspunt is de neiging om snel te willen oplossen of adviseren. De kunst is om niet direct in de regelreflex te schieten, maar ruimte te maken voor het verhaal van ouders en kinderen. Luisteren zonder oordeel, stilstaan bij wat er écht aan de hand is en samen onderzoeken waar de knelpunten liggen. Juist dat vraagt om vertraging, om tijd nemen voor analyse en het durven loslaten van snelle oplossingen. Het resultaat: begeleiding die beter aansluit en meer kans van slagen heeft.

Wat kun je als jeugdprofessional doen bij complexe scheidingen?

De druk op jeugdprofessionals is groot. Er wordt verwacht dat je een oordeel hebt, adviseert, analyseert en het kind ‘centraal stelt’. Toch vraagt deze rol om meer dan alleen inhoudelijke kennis. Zelfreflectie en supervisie zijn onmisbaar. Je bent je eigen belangrijkste instrument. Weten wat je raakt, herkennen waar je eigen overtuigingen en emoties meespelen, maakt het verschil in contact met ouders en kinderen. Het vraagt lef om stil te staan bij je eigen reactie, zeker wanneer de situatie ingewikkeld is of je weerstand voelt.

Samenwerking tussen verschillende domeinen, jeugdzorg, volwassen GGZ, mediation, is essentieel. Geen enkele professional kan het alleen. Het vraagt om elkaars expertise te benutten en samen te zoeken naar de juiste plek voor hulp of ondersteuning. Soms ligt de oplossing juist buiten de jeugdzorg, bijvoorbeeld bij volwassenhulpverlening of binnen het eigen netwerk van het gezin. Het draait om maatwerk, niet om het volgen van een vast protocol.

Wat is de kracht van een goede analyse bij complexe scheidingen?

Goede begeleiding zit ook in de kracht van een goede analyse. Niet elk gezin heeft baat bij hetzelfde traject of dezelfde methode. Tijd nemen om te onderzoeken wat er speelt, circulair denken en oog hebben voor patronen en onderliggende dynamieken zijn essentieel. Het voorkomt dat gezinnen van programma naar programma gaan zonder echte verbetering te ervaren. Beter één gezin écht verder helpen, dan veel gezinnen vluchtig begeleiden.

Complexe scheidingen vragen om nuance, om het vermogen om te vertragen en te verdiepen. Om aandacht voor de positie van kinderen, zonder hen als ‘probleem’ of ‘oplossing’ centraal te stellen. Het gaat om oog houden voor hun behoeften, ruimte maken voor hun verhaal en samen zoeken naar perspectief en beweging.

Wat kan TIMM Consultancy voor je doen?

De trainers van TIMM Consultancy werken dagelijks met deze thema’s. In trainingen en opleidingen wordt steeds weer het belang van zelfreflectie, samenwerking en grondige analyse onderstreept. Geen standaardoplossingen, maar maatwerk en echte aandacht voor de mensen achter het verhaal. Dat is waar het verschil wordt gemaakt voor kinderen, ouders en professionals.

Trainingen

– Jij als professional in de context van complexe scheidingen

– Taxeren en interveniëren bij hoogconflict-scheiding

Over Marieke Jansen

Marieke is stiefexpert en (bonus)moeder. Al ruim vijftien jaar begeleidt ze ouders en stiefouders in de soms complexe wereld van het samengestelde gezin. Ze startte als sociaal werker en docent Social Work en richtte later haar eigen praktijk op, waar ze zich volledig toelegde op het stiefouderschap.

Luistertip: Podcast #164 Marieke Jansen – Samengestelde gezinnen: dynamiek, uitdagingen en ruimte voor ieder verhaal